Ο πόνος είναι από εκείνες τις εμπειρίες που δύσκολα χωρούν σε έναν αριθμό. Μπορεί να είναι ένας επίμονος πονοκέφαλος, μια μέση που «τραβάει», ένας πόνος στην κοιλιά ή μια ενόχληση στις αρθρώσεις που γίνεται ολοένα πιο συχνή με τα χρόνια. Μια μεγάλη διεθνής μελέτη, ωστόσο, δείχνει ότι πίσω από αυτή την προσωπική εμπειρία υπάρχουν ορισμένα πολύ συγκεκριμένα μοτίβα.
Η ανάλυση, που δημοσιεύθηκε στο Nature Medicine, βασίστηκε σε αυτοαναφορικά δεδομένα από περισσότερα από 6,1 εκατομμύρια ανθρώπους, ηλικίας από 5 έως και άνω των 100 ετών, σε 118 διαφορετικές περιοχές του κόσμου. Οι ερευνητές εξέτασαν τον πόνο σε 11 διαφορετικά σημεία του σώματος και διαπίστωσαν ότι το φύλο, η ηλικία αλλά και ο τόπος διαμονής συνδέονται με σημαντικές διαφοροποιήσεις.
Οι γυναίκες αναφέρουν συχνότερα πόνο
Το πιο σταθερό εύρημα της μελέτης αφορά τη διαφορά ανάμεσα στα δύο φύλα. Οι γυναίκες ανέφεραν συχνότερα πόνο και στις 11 περιοχές του σώματος που εξετάστηκαν.
Οι μεγαλύτερες διαφορές εντοπίστηκαν στον πόνο στο πρόσωπο, στους πονοκεφάλους και στον πόνο στην περιοχή του στομαχιού και της κοιλιάς. Η μελέτη, ωστόσο, δεν επιχειρεί να εξηγήσει γιατί εμφανίζεται αυτή η διαφορά. Αναδεικνύει κυρίως το πόσο σημαντικό είναι να λαμβάνεται υπόψη το φύλο όταν αξιολογείται και παρακολουθείται ο πόνος.
Η ηλικία-κλειδί δεν είναι απαραίτητα τα 60 ή τα 70
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η σχέση ανάμεσα στον πόνο και τη γήρανση. Η συχνότητά του δεν αυξάνεται απλώς σταθερά όσο περνούν τα χρόνια.
Αντίθετα, οι πιο απότομες αυξήσεις στη συχνότητα του πόνου παρατηρήθηκαν πριν από την ηλικία των 55 ετών. Και εδώ, όμως, το είδος του πόνου παίζει ρόλο. Οι πονοκέφαλοι και οι κοιλιακοί πόνοι έφταναν συνήθως νωρίτερα σε υψηλότερα επίπεδα, ενώ ο πόνος στη μέση, στο ισχίο και στο γόνατο συνέχιζε να γίνεται συχνότερος όσο αυξανόταν η ηλικία.
Το εύρημα αυτό αλλάζει κάπως την εικόνα του πόνου ως προβλήματος που αφορά κυρίως τους μεγαλύτερους ανθρώπους. Σύμφωνα με τους ερευνητές, η πρόληψη και η αντιμετώπισή του ενδέχεται να χρειάζεται να ξεκινούν αρκετά νωρίτερα.
Και ο τόπος όπου ζει κάποιος φαίνεται να μετρά
Οι διαφορές έγιναν ακόμη πιο έντονες όταν οι ερευνητές εξέτασαν το επίπεδο ανθρώπινης ανάπτυξης των χωρών. Από περίπου την ηλικία των 40 ετών, ο συνολικός σωματικός πόνος, ο πόνος στις αρθρώσεις και η οσφυαλγία αυξάνονταν ταχύτερα σε χώρες με χαμηλότερο Δείκτη Ανθρώπινης Ανάπτυξης.
Στις ηλικίες των 80 ετών και άνω, η διαφορά ήταν ιδιαίτερα μεγάλη. Η συχνότητα εμφάνισης πόνου σε οποιοδήποτε σημείο του σώματος ήταν περίπου 31 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερη στις χώρες με χαμηλότερο ΔΑΑ, ενώ η οσφυαλγία εμφανιζόταν σχεδόν με διπλάσια συχνότητα.
Οι λόγοι δεν είναι ακόμη ξεκάθαροι. Παράγοντες όπως το κάπνισμα, η παχυσαρκία και το χαμηλό εισόδημα εξηγούν μόνο ένα μέρος των διαφορών, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να εμπλέκονται ευρύτερες κοινωνικές και υγειονομικές συνθήκες.
Ένας πόνος που δεν μετριέται εύκολα
Υπάρχει, τέλος, μια σημαντική λεπτομέρεια: η μελέτη βασίζεται σε αυτοαναφερόμενο πόνο. Αυτό επιτρέπει στους ερευνητές να συμπεριλάβουν ανθρώπους που μπορεί να υποφέρουν χωρίς να έχουν επίσημη διάγνωση, όμως παράλληλα δεν επιτρέπει να αποτυπωθεί με ακρίβεια η πορεία του ίδιου ανθρώπου σε βάθος χρόνου.
Τα περισσότερα δεδομένα αφορούν διαφορετικές ηλικιακές ομάδες σε συγκεκριμένες χρονικές στιγμές. Επομένως, δεν μπορεί να ειπωθεί με βεβαιότητα ότι ένας άνθρωπος θα ακολουθήσει ακριβώς την ίδια πορεία πόνου καθώς μεγαλώνει.
Παρόλα αυτά, η εικόνα που προκύπτει είναι καθαρή: ο πόνος δεν είναι απλώς θέμα ηλικίας. Το φύλο, το είδος του πόνου και οι συνθήκες στις οποίες ζει ένας άνθρωπος φαίνεται να διαμορφώνουν σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο τον βιώνει.
Ακολουθήστε το Pink.gr στο 
Ακολουθήστε το Pink.gr και στο Instagram
